اثر کاربرد سالیسیلیک اسید تحت تنش خشکی بر صفات مورفولوژیکی، فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی دو رقم ماش (Vigna radiata L.) در سیستان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه اصلاح نباتات و بیوتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران

2 گروه اصلاح نباتات و بیوتکنولوژی دانشکده کشاورزی دانشگاه زابل

10.22034/csrar.2022.309460.1139

چکیده

تنظیم کننده‌های رشد مانند سالیسیلیک اسید، با کاهش اثرات نامطلوب تنش، نقش مهمی در تحمل گیاه به خشکی دارند. جهت بررسی اثر کاربرد سالیسیلیک اسید تحت تنش خشکی بر ارقام ماش، آزمایشی به‌صورت کرت‌های دوبار خرد شده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در تابستان 1399 در شهرستان هیرمند انجام شد. تنش خشکی به‌عنوان عامل اصلی در سه سطح (آبیاری پس از 70، 120 و 180 میلی‌متر تبخیر از سطح تشتک تبخیر کلاس A)، رقم محلی سیستان و پرتو به عنوان عامل فرعی و محلول‌پاشی سالیسیلیک اسید در سه سطح صفر، 5/0 و 1 میلی‌مولار (mM) به عنوان عامل فرعی فرعی بود. صفات مورد بررسی شامل عملکرد و اجزای آن، میزان پرولین، کلروفیل، کاروتنوئید و RWC بودند. بر اساس نتایج اثر تنش، رقم و سالیسیلیک اسید بر کلیه صفات مورد بررسی معنی‌دار بود. تنش خشکی میزان عملکرد و اجزای آن را در هر دو رقم کاهش داد این کاهش عملکرد در رقم پرتو حدودا 5% کمتر از رقم سیستان بود. تحت تنش خشکی میزان پرولین و کاروتنوئید افزایش پیدا کرد. بیشترین افزایش پرولین (77 %) و کاروتنوئید (5/48 %) تحت تنش، در رقم پرتو بود. کاربرد سالیسیلیک اسید کلیه صفات از جمله عملکرد دانه را بهبود بخشید به طوریکه کاربرد mM 5/0 آن تحت تنش متوسط 13% افزایش در عملکرد ایجاد کرد. بین ارقام از نظر مصرف سالیسیلیک اسید تفاوت معنی‌داری مشاهده نشد. بر اساس نتایج، رقم پرتو بهتر از رقم محلی عمل کرده و کاربرد غلظت mM 1 سالیسیلیک اسید میزان مقاومت گیاه را به تنش افزایش داده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Effects of application of salicylic acid under the drought stress on morphophisiological and biochemical traits of two varieties of mung bean (Vigna radiata L.) in Sistan

نویسندگان [English]

  • Leila Mehravaran 1
  • Masoud Barjas 1
  • Maryam Allahdou 2
  • Salehe Ganjali 1
1 Department of Plant Breeding and Biotechnology, University of Zabol, Zabol, Iran
2 Department of Plant Breeding and Biotechnology, Faculty of Agriculture, University of Zabol
چکیده [English]

Plant growth regulators, such as salicylic acid play an important role in plant stress tolerance and reduce the adverse effects of stress. In order to determine the effect of application of salicylic acid on some of the traits of two varieties of mung bean under the drought stress, the experimental as a split-split plot based on randomized complete blocks design with three replications were carried out in Hirmand city. The experimental treatments include drought stress as the main factor at three levels (irrigation after 70, 120 and 180 mm evaporation from the surface of the class A evaporation pan), sub-factor including two varieties of Sistan and Parto and sub-sub-plot including foliar spraying at levels of 0, 0.5 and 1 mM of salicylic acid. The results showed that the effects of stress, variety and salicylic acid on all studied traits were significant. Drought stress reduced yield and its components in two varieties. This yield reduction in Parto was about 5% less than Sistan. Under drought stress, increased proline and carotenoid contents. The highest increase in proline (77%) and carotenoid (48.5%) were in Parto cultivar under stress. Application of salicylic acid improved all traits, including grain yield, so that application of 0.5 mM concentration under moderate stress increased yield by 13%. There weren't significant differences between cultivars in salicylic acid consumption. Based on the results, Parto variety has performed better than the local variety for genetic reasons and the application of 1 mM salicylic acid has increased the plant resistance to stress.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Proline
  • Photosynthetic pigments
  • Sistan local variety
  • Yield components

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 06 خرداد 1401
  • تاریخ دریافت: 16 مهر 1400
  • تاریخ بازنگری: 01 دی 1400
  • تاریخ پذیرش: 01 اسفند 1400
  • تاریخ اولین انتشار: 06 خرداد 1401