بررسی نقش اسید هیومیک بر کاهش اثرات تنش خشکی در انیسون (Pimpinella anisum L.)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشکده کشاورزی شیروان، دانشگاه بجنورد، بجنورد، ایران

2 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد اگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی شیروان، دانشگاه بجنورد، بجنورد، ایران

3 گروه مهندسی کشاورزی، دانشگاه فنی و حرفه ای، تهران، ایران

چکیده

این پژوهش با هدف بررسی واکنش انیسون به وقوع تنش خشکی در مراحل متفاوت رشد و نیز تأثیر اسید هیومیک در کاهش اثرات تنش خشکی و بهبود خصوصیات رشدی گیاه در شرایط آب و هوایی شهرستان قوچان انجام شد. به این منظور آزمایشی به صورت کرت‌ها‌ی خرد شده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در سال زراعی 1398-1399 انجام شد. تیمار آبیاری به عنوان عامل اصلی در 4 سطح، مصرف اسید هیومیک به‌ عنوان عامل فرعی در 3 سطح (H1، H2 و H3) در نظر گرفته شد. مطابق نتایج به دست آمده، قطع آبیاری در مرحله دانه‌بندی و عدم مصرف اسید هیومیک در مقایسه با آبیاری کامل و مصرف 4 کیلوگرم اسید هیومیک وزن هزار دانه انیسون را به میزان 23/45 درصد کاهش داد. همچنین قطع آبیاری در مراحل ساقه‌دهی، گل‌دهی و دانه­بندی به ترتیب موجب کاهش7/80، 29/46 و 24/08 درصدی عملکرد دانه در مقایسه با شاهد شد. استفاده از اسید هیومیک در هر دو سطح 2 و 4 کیلوگرم در هکتار، عملکرد دانه را به ترتیب به میزان 5/01 و 10/64 درصد در مقایسه با شاهد افزایش داد. با توجه به نتایج این پژوهش با وجود مشکل کم‌آبی در منطقه مورد مطالعه، یک راهکار برای رفع این مشکل قطع آبیاری در مرحله قبل از ساقه­ دهی است که می‌تواند به کاهش مصرف آب در تولید انیسون منجر شود. همچنین کاربرد اسید هیومیک به میزان 4 کیلوگرم در هکتار اثرات منفی تنش خشکی را در مراحل رشد رویشی و زایشی به‌طور قابل‌توجهی جبران خواهد کرد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Investigating the role of humic acid in reducing the effects of drought stress of anise (pimpinella anisum L.)

نویسندگان [English]

  • Mahdi Babaeian 1
  • Jalil Taghdisi 2
  • Mohammad Khairkhah 1
  • Mostafa Jafarian 3
1 Agricultural Faculty of Shirvan, University of Bojnord, Bojnord, Iran
2 MSc Graduate of Agrotechnology, Agricultural Faculty of Shirvan, University of Bojnord, Bojnord, Iran
3 Department of Agricultural Engineering, Technical and Vocational University (TVU), Tehran, Iran
چکیده [English]

The aim of this study was to investigate the response of anise to the occurrence of drought stress in different stages of growth of this plant and also the effect of humic acid in reducing the negative effects of drought stress and improving plant growth characteristics in climatic conditions of Quchan city. For this purpose, an experiment was conducted in the form of split plots based on randomized complete block design with three replications in the 2019-2020 cropping year. The irrigation treatment in four levels was as the main factor of the experiment and consumption of Humic acid was considered as sub-factor in three levels. According to the obtained results, stopping irrigation at the seeding stage and nonuse of humic acid in comparison with full irrigation and consumption of 4 kg of humic acid reduced the 1000-seed weight of anise by 23.45%. Also, cessation of irrigation at the stages of stemming, flowering and seeding reduced the grain yields by 7.80, 29.46 and 24.08%, respectively, compared to the control. The use of humic acid at both levels of 2 and 4 kg/ha increased grain yields by 5.01 and 10.64%, respectively, compared to the control. According to the results obtained in this study, despite the problem of water shortage in the study area, one solution to solve this problem is to stop irrigation in the pre-shoot stage, which can reduce water consumption in the production of anise. Also, the application of humic acid at the rate of 4 kg/ha will significantly compensate for the negative effects of drought stress during vegetative and reproductive growth stages.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Medicinal plant
  • Organic fertilizer
  • Water deficit
  • Yield